Podologia to młoda gałąź medycyny zajmująca się diagnozowaniem i leczeniem chorób stóp. W Polsce jest to dziedzina, która dopiero się rozwija, dlatego „zawód podolog” dla wielu osób brzmi obco. Sprawdź, czym zajmuje się podolog i kiedy powinno się umówić u niego wizytę.

Z artykułu dowiesz się:

  • co to jest podologia;
  • czym zajmuje się podolog;
  • jak wygląda wizyta u podologa;
  • kiedy warto skorzystać z pomocy podologa;
  • jakie zabiegi wykonuje podolog;
  • jak zostać podologiem.

Czasem mówi się, że podolog to lekarz od stóp. W praktyce jednak nie zawsze podolog jest absolwentem kierunku lekarskiego. I tak na przykład w Stanach Zjednoczonych podologią rzeczywiście zajmują się wyłącznie lekarze, ale za to w Niemczech nie trzeba mieć wykształcenia medycznego. Okazuje się więc, że zakres działań przypisywanych podologii, w zależności od kraju, może być różny. Różne są też wymagania względem osób, które chcą zajmować się podologią zawodowo.

Podologia – definicja

Podologia jest młodą dziedziną medycyny, która zajmuje się głównie diagnozowaniem i leczeniem chorób stóp. Choć zawód podologa wymaga szerokiej wiedzy medycznej, podologia nie stanowi specjalizacji lekarskiej. Jest nauką o kończynach dolnych, która bada tkanki i narządy, z których są one zbudowane.

Nauka o podologii obejmuje zagadnienia z takich dziedzin jak:

  • diabetologia – leczenie cukrzycy i jej powikłań, w tym przypadku stopy cukrzycowej;
  • ortopedia – diagnostyka i leczenie schorzeń związanych ze stopami;
  • dermatologia – leczenie chorób skóry;
  • chirurgia – leczenie operacyjne schorzeń stóp;
  • osteologia – nauka o układzie kostnym;
  • limfologia – nauka o układzie limfatycznym;
  • miologia – nauka o mięśniach;
  • neurologia – nauka o układzie nerwowym;
  • flebologia – nauka o żyłach;
  • angiologia – nauka o układzie naczyniowym i limfatycznym.

Podologia w Polsce dopiero raczkuje – dziedzina ta nie posiada żadnych regulacji prawnych dotyczących działań i kompetencji zawodu podologa. Wobec tego praktycznie każdy zabieg wykonywany w obrębie stóp można nazwać zabiegiem podologicznym.

Podolog – specjalista od stóp

Zawód podolog jest stosunkowo nowy – został wpisany do rejestru zawodów dopiero w 2015 roku i jest określany jako zawód paramedyczny. W Polsce podologia jest bowiem dziedziną kosmetologii.

Osoba wykonująca zawód podologa rozpoznaje zmiany patologiczne w obrębie kończyn dolnych i szuka ich przyczyny. Gdy podolog postawi jednoznaczną diagnozę, dobiera właściwy dla przypadku rodzaj terapii, jeśli nie jest to możliwe, kieruje pacjenta do innego specjalisty – najczęściej dermatologa, chirurga, diabetologa lub flebologa.

Czym zajmuje się podolog?

Zadaniem podologa jest postawić właściwą diagnozę i wyeliminować problem.

Podolog zajmuje się leczeniem takich schorzeń jak:

  • stopa cukrzycowa;
  • wrastający paznokieć;
  • modzele, odciski i nagniotki;
  • kurzajki (brodawki);
  • nadpotliwość stóp;
  • pęcherze;
  • grzybica stóp.

W obszarze działań podologa leży nie tylko leczenie schorzeń stóp. Zajmuje się także zmianą kształtu lub struktury paznokcia (może go nawet zrekonstruować lub profesjonalnie obciąć) czy masażem stóp. W zakresie jego kompetencji leży dobór odpowiedniej ortezy i wykonywanie opatrunków na stopach i piętach.

Pod koniec każdej wizyty podolog udziela profesjonalnych porad na temat prawidłowej pielęgnacji stóp i profilaktyki leczenia chorób z nimi związanych.

Wizyta w gabinecie podologicznym – jak wygląda?

Na początku wizyty u podologa przeprowadzany jest wywiad dotyczący stanu zdrowia, nawyków i stylu życia. Następnie specjalista dokonuje dokładnych oględzin stóp. Niestety ocena wizualna problemu nie zawsze wystarcza do postawienia diagnozy – zwykle konieczne jest wykonanie specjalistycznych badań.

Po otrzymaniu wyników badań, na które w ekstremalnych przypadkach czeka się nawet 5 tygodni, podolog dobiera właściwą dla przypadku terapię, wykonuje stosowny zabieg i doradza sposób pielęgnacji.

Nie zawsze jednak wspomniane badania są potrzebne. Czasem leczenie można zaplanować już podczas pierwszej wizyty, kiedy to wykonywany jest również zabieg, który przynosi niemalże natychmiastową ulgę. Wszystko tak naprawdę zależy od przyczyny problemu oraz rozległości i stopnia zaawansowania patologicznych zmian.

Kiedy warto odwiedzić podologa?

Wizytę u podologa powinno się umówić w momencie, gdy gołym okiem zauważymy, że na którejś ze stóp lub obu naraz pojawiły się nietypowe zmiany, jak również wtedy, gdy żadnych zmian nie widać, a odczuwany jest silny ból i pojawiają się trudności z chodzeniem.

Do podologa powinny zgłosić się osoby, które mają suchą i pękającą skórę na piętach. Specjalista od stóp pomoże też wtedy, gdy na stopach pojawiły się brodawki, czyli zmiany na skórze wywołane wniknięciem do organizmu wirusa HPV. Inną dolegliwościami, którym jest w stanie zaradzić podolog, są odciski i modzele.

Co ważne – przed umówieniem wizyty u podologa nie powinien powstrzymywać nas wstyd. Niestety nadal wiele osób krępuje się pokazać zmiany, jakie pojawiły się na ich stopach, przez co, zamiast stłumić problem w zarodku, umożliwiają mu swobodny rozwój. Konsekwencją nierzadko są poważne schorzenia.

Dlaczego praca podologa jest ważna?

Choć podologia w naszym kraju uznawana jest za odłam kosmetologii, w praktyce podolog kosmetologiem nie jest. Specjalista z zakresu podologii nie posiada też uprawnień lekarza, więc kim tak właściwie jest?

Podolog to specjalista, która ma umiejętności zakrawające zarówno o medycynę, jak i kosmetologię. Z jednej strony musi mieć wiedzę i umiejętności z zakresu pielęgnacji stóp, z drugiej powinien umieć rozpoznać wszelkie patologie i schorzenia w obrębie kończyn dolnych. Niebagatelne znaczenie mają też zdolności manualne – w końcu podolog samodzielnie wykonuje rozmaite zabiegi.

Podologia to nowa dziedzina medycyny, przez to niedoceniana. Mało kto decyduje się odwiedzić jakiegokolwiek specjalistę już wtedy, gdy zauważy na swojej stopie małą zmianę, a szkoda. Nierzadko bowiem podolog jest w stanie zdiagnozować chorobę w jeszcze nierozpoznanym dla pacjenta stadium i niezwłocznie jej zaradzić. Jeśli nie potrafi dobrać właściwej dla przypadku terapii, kieruje pacjenta do lekarza.

Warto być świadomym, że podologia to nie tylko leczenie, a przede wszystkim profilaktyka, która ma na celu sprawić, by nogi jak najdłużej były zdrowe i sprawne. Nikt tak dobrze, jak podolog nie doradzi, jak powinno się dbać o stopy.

Najczęstsze błędy w pielęgnacji stóp

Podolog robi co może, by pomóc choremu, ale zdrowie stóp leży przede wszystkim w rękach pacjenta. Bardzo ważne jest, by przestrzegał on usłyszanych podczas wizyty w gabinecie podologicznym zaleceń, tak aby uniknąć problemów ze stopami w przyszłości.

Podstawowe błędy w zakresie pielęgnacji stóp to m.in.:

  • noszenie niewygodnego obuwia;
  • nieprawidłowe obcinanie paznokci;
  • noszenie skarpet z tworzywa sztucznego;
  • ścieranie martwego naskórka pumeksem;
  • stosowanie nieodpowiednich kosmetyków.

Zabiegi z zakresu podologii

Jeśli doszło do zaniedbań w zakresie pielęgnacji skóry stóp i paznokci, podolog wykonuje zabiegi różnego typu, aby przynieść pacjentowi ulgę i w konsekwencji wyeliminować zarówno problem, jak i jego przyczynę.

W gabinecie podologicznym wykonuje się takie zabiegi jak:

  • odciążanie bolesnych miejsc;
  • fachowe skracanie paznokci;
  • profilaktyka i leczenie stopy cukrzycowej;
  • usuwanie odcisków i kurzajek;
  • protetyka paznokci;
  • ortonyksja;
  • usuwanie hiperkeratoz.

 Jak zostać podologiem? Studia, kursy i szkolenia

Brak uregulowań prawnych w zakresie wymagań co do merytorycznego przygotowania do wykonywania zawodu sprawia, że nie wiadomo do końca, kiedy osoba zajmująca się diagnozą i leczeniem chorób stóp może nazwać się podologiem.